Nieuws

Argentinië en Amsterdam

Marielle Hageman, Argentië-Amsterdam: Historische banden

De Amsterdamse burgemeester Eberhard van der Laan bezoekt deze maand Buenos Aires. Bij het bezoek schreef ik een boekje over de historische band tussen Argentinië en Amsterdam. Het verscheen in een Spaanse en in een Engelse versie.

De burgemeester staat in Argentinië stil bij de 87ste geboortedag van Anne Frank. De verjaardag van Anne Frank, op 12 juni, is sinds 2013 een officiële herdenkingsdag in Argentinië. Een dag waarop er extra aandacht is voor de mensenrechten, en de gevolgen van uitsluiting en ongelijkheid. Het zijn thema’s die in Argentinië sinds het militaire regime van Jorge Videla in de jaren 1976-1983 – toen de mensenrechten in het land op grote schaal geschonden werden – van extra betekenis zijn. Buenos Aires heeft sinds 2009 een Centro Ana Frank, een partnerinstelling van het Amsterdamse Anne Frank Huis, dat ruim aandacht besteedt aan de militaire dictatuur en de mensenrechtensituatie van vandaag de dag. Daar is ook een deel van het Achterhuis waar Anne Frank zat ondergedoken gereconstrueerd, en in de tuin groeit een nazaat van de beroemde kastanjeboom waarover Anne in haar dagboek schreef. Sinds 2014 staat op het Plaza Reina de Holanda in Buenos Aires ook een beeld van Anne Frank, een replica van het beeld van kunstenares Jet Schepp op het Merwedeplein in Amsterdam.

Amsterdam deelt een lange geschiedenis met Argentinië, die teruggaat tot de late zestiende eeuw. De oudste bestaande afbeelding van Buenos Aires is een aquarel van de Amsterdammer Johannes Vingboons, en Amsterdammer Jacob le Maire gaf zijn naam aan de Straat Le Maire, aan de zuidkust van Argentinië. Amsterdammers handelden vanaf de zeventiende eeuw in Buenos Aires in slaven en in kousen, en ze brachten Argentijnse reigerveren en koeienhuiden mee terug naar Amsterdam. Dierentuin Artis bestelde in de late negentiende eeuw verschillende Argentijnse dieren. Tapirs, lama’s, poema’s en vooral: miereneters. Tegenwoordig speelt Artis een belangrijke rol binnen een fokprogramma dat moet voorkomen dat de grote miereneter uitsterft. De dierentuin kreeg in 2007 een mierenetervrouwtje uit Argentinië, en intussen zijn er al vijf grote miereneters in Amsterdam ter wereld gekomen. Verder gaat het boekje over Bols en over tango, over Cruijff en over Grunberg, over Nederlandse landverhuizers in Argentinië en over de bekendste Argentijnse in Nederland: koningin Máxima.

Ik schreef het boekje in het kader van het project Historische Goudmijnen van het Stadsarchief Amsterdam, in opdracht van het Bureau Internationale Betrekkingen van de gemeente. Het is alweer het elfde deeltje in de reeks ‘Historische banden’.

 

Afbeelding: Johannes Vingboons, Gezicht op Buenos Aires (detail), ca. 1665, maar naar een tekening van rond 1628. Biblioteca Apostolica Vaticana.

Advertenties